ประกันชีวิตสะสมทรัพย์ vs เงินฝาก: เทียบผลตอบแทนและสภาพคล่อง
เทียบประกันสะสมทรัพย์กับเงินฝากด้วยตัวอย่างเงินจ่ายเท่ากัน ดู IRR เงินหลังภาษี เงินคืนก่อนกำหนด และวงเงินคุ้มครองเงินฝาก ก่อนเลือกให้ตรงวันใช้เงิน

ประกันชีวิตสะสมทรัพย์กับเงินฝากจะเทียบผลตอบแทนกันได้ เมื่อใช้เงินจ่ายเท่ากันในวันเดียวกัน และดูเงินที่ใช้ได้จริงในวันเป้าหมายเดียวกัน ยอดเงินคืนรวม 120% หรือเงินคืนเป็นเปอร์เซ็นต์ของทุนประกันยังตอบไม่ได้ว่าได้ผลตอบแทนกี่เปอร์เซ็นต์ต่อปี
ถ้าเงินก้อนนี้เป็นเงินฉุกเฉินหรือต้องใช้เงินในเร็ว ๆ นี้ ให้ตรวจการเข้าถึงเงินก่อนผลตอบแทน ส่วนเงินที่เก็บได้ครบสัญญาจึงค่อยนำตารางเบี้ยและผลประโยชน์รับประกันมาเทียบกับเงินฝากหลังภาษี ต้องแยกความคุ้มครองชีวิต เงินปันผลที่ไม่รับประกัน และสิทธิภาษีเฉพาะบุคคลออกจากกันด้วย
ตัวอย่างด้านล่างใช้เงินจ่ายปีละ 20,000 บาทห้าครั้ง เพื่อให้เห็นวิธีเทียบทั้งวันครบกำหนดและกรณีต้องใช้ก่อนเวลา ตัวเลขผลิตภัณฑ์เป็นสมมติฐานสำหรับคำนวณ ไม่ใช่อัตราเงินฝากหรือใบเสนอราคาประกันในตลาด
ตั้งฐานเปรียบเทียบให้เงินจ่ายและวันรับตรงกัน
ประกันสะสมทรัพย์มีทั้งความคุ้มครองชีวิตและเงินรับตามสัญญา เช่น เงื่อนไข AIA iSave ที่แยกการอยู่ครบสัญญาและการเสียชีวิต การประเมินผลตอบแทนกรณีอยู่ครบกำหนดต้องใช้เบี้ยที่จ่ายจริง เงินคืนระหว่างทางถ้ามี และเงินครบกำหนดเมื่อมีชีวิตอยู่ตามเงื่อนไข ส่วนเงินเสียชีวิตเป็นอีกเหตุการณ์หนึ่ง ไม่ควรนำมาบวกกับเงินครบกำหนดราวกับได้รับทั้งสองก้อนแน่นอน
เงินฝากไม่มีสินไหมเสียชีวิตเพิ่มแบบประกันชีวิต แต่มีเงินต้นและดอกเบี้ยตามเงื่อนไขบัญชี ออมทรัพย์อาจเข้าถึงเงินได้สะดวกกว่าเงินฝากประจำ ขณะที่ฝากประจำให้เงื่อนไขดอกเบี้ยสำหรับช่วงที่ระบุ การนำเงินไปต่ออายุหลังจากนั้นไม่ได้รับรองว่าจะได้อัตราเดิมตลอดสิบปี
ช่องที่ควรกรอกก่อนดูว่าใครให้มากกว่า
สิ่งที่เทียบ | ประกันสะสมทรัพย์ | เงินฝาก |
|---|---|---|
เงินจ่าย | เบี้ยทุกงวด รวมรายการที่ต้องจ่ายแยก | ยอดฝากแต่ละครั้ง |
วันรับเงิน | เงินคืนระหว่างสัญญาและครบกำหนด | วันจ่ายดอกเบี้ยและวันถอนเป้าหมาย |
ส่วนที่แน่นอน | ผลประโยชน์รับประกันตามสัญญา | อัตราและเงื่อนไขที่ธนาคารผูกพันสำหรับช่วงนั้น |
ส่วนที่ยังไม่แน่นอน | เงินปันผลหรือประมาณการ | อัตราในอนาคตเมื่อเปลี่ยนบัญชีหรือต่ออายุ |
ใช้ก่อนวันเป้าหมาย | มูลค่าเวนคืน/ทางเลือกตามกรมธรรม์ | เงื่อนไขถอนก่อนกำหนดและดอกเบี้ยที่เสียไป |
ความคุ้มครองชีวิต | ดูตารางเสียชีวิตแยก | ไม่มีเงินประกันชีวิตเพิ่มจากยอดฝาก |
ถ้าเบี้ยรายเดือนรวมทั้งปีแพงกว่าเบี้ยรายปี ต้องใช้ยอดจริงของแบบที่ตั้งใจซื้อ หากใส่ประกันสุขภาพเพิ่มเติมด้วย ให้แยกเบี้ยและสิทธิของสัญญานั้นก่อน มิฉะนั้นกำลังนำชุดความคุ้มครองที่ต่างกันมาเทียบกับบัญชีเงินฝาก
IRR ช่วยแปลงเงินต่างเวลาให้เทียบกันได้
IRR หรืออัตราผลตอบแทนภายใน คืออัตราที่ทำให้มูลค่าปัจจุบันของเงินจ่ายและเงินรับตามเวลาที่ระบุหักล้างกันได้ ใช้ตอบคำถามว่ากระแสเงินชุดนี้ให้ผลตอบแทนโดยเฉลี่ยต่อช่วงเวลาประมาณเท่าไร ต่างจากกำไรรวมหารเบี้ยรวม ซึ่งไม่คำนึงว่าแต่ละงวดถูกเก็บไว้นานไม่เท่ากัน
เงินคืน 5% ของทุนประกันไม่ได้หมายถึงดอกเบี้ย 5% ของเงินที่จ่าย และคำว่าได้คืน 120% ต้องถามต่อว่าคิดจากทุนหรือเบี้ย ได้วันไหน และต้องมีชีวิตอยู่ถึงเมื่อไร หากวันจ่ายไม่ห่างกันปีละครั้ง ควรใช้วิธีที่รองรับวันที่จริง เช่น XIRR แทนการสมมติว่าทุกช่องคือหนึ่งปีเท่ากัน
สำหรับกรมธรรม์ที่ระบุเบี้ยและเงินรับสุทธิชัดเจน ให้คำนวณจากสองด้านนี้ก่อน ไม่หัก “ค่าการตลาดแฝง” สมมติซ้ำอีกครั้ง หากมีค่าใช้จ่ายที่จ่ายแยกหรือเบี้ยสัญญาเพิ่มเติม จึงใส่เป็นเงินออกตามจริง ส่วนเงินปันผลแยกเป็นอีกสถานการณ์หนึ่ง
ประกันบำนาญมีเป้าหมายสร้างเงินรับเป็นงวดหลังเกษียณ ซึ่งอาจจ่ายถึงอายุที่ระบุ ไม่ควรนำเงินบำนาญทั้งช่วงไปเทียบกับเงินก้อนสะสมทรัพย์โดยไม่ปรับวันรับ ในบทความนี้จึงจำกัดตัวอย่างไว้ที่การสะสมเงินก้อนครบสิบปี
ตัวอย่างผลตอบแทนจากเงินจ่ายเท่ากัน
สมมติให้ทั้งสองทางเลือกจ่าย 20,000 บาทที่เวลาเริ่มต้นและวันครบรอบปีอีกสี่ครั้ง รวม 100,000 บาท เป้าหมายใช้เงินคือสิ้นปีที่สิบ ประกันตัวอย่างไม่มีเงินคืนระหว่างทางและให้เงินครบกำหนดรับประกัน 120,000 บาทเมื่อมีชีวิตอยู่และทำตามเงื่อนไขครบ ยังไม่รวมสิทธิภาษีส่วนบุคคลหรือเงินปันผล
ฝั่งเงินฝากสมมติอัตรา 2% ต่อปี ทบต้นปีละครั้งและคงเดิมตลอดช่วง ไม่มีค่าธรรมเนียมหรือเงื่อนไขยอดขั้นต่ำที่ทำให้เสียสิทธิ และไม่ถอนก่อนกำหนด อัตราคงเดิมสิบปีนี้เป็นเงื่อนไขสำหรับฝึกคำนวณ ต้องแทนด้วยเงื่อนไขจริงของบัญชีที่เลือก
เวลาจากวันเริ่ม | เงินจ่ายประกัน | เงินรับประกันกรณีอยู่ครบ | เงินฝากเพิ่ม | จำนวนปีที่เงินฝากงวดนี้เติบโตถึงปี 10 |
|---|---|---|---|---|
ปี 0: วันนี้ | 20,000 | 0 | 20,000 | 10 |
ปี 1 | 20,000 | 0 | 20,000 | 9 |
ปี 2 | 20,000 | 0 | 20,000 | 8 |
ปี 3 | 20,000 | 0 | 20,000 | 7 |
ปี 4 | 20,000 | 0 | 20,000 | 6 |
ปี 5–9 | 0 | 0 | 0 | ไม่มีงวดเพิ่ม |
ปี 10: วันใช้เงิน | 0 | 120,000 | 0 | ถอนยอดสะสม |
ทุกจำนวนเงินในตารางเป็นบาท ฝั่งประกันมีเงินออกห้างวดรวม 100,000 บาทและเงินเข้าสุดท้าย 120,000 บาท กำไรรวม 20,000 บาทคิดเป็น 20% ของเบี้ยรวม แต่ไม่ได้แปลว่าได้ปีละ 20% หรือปีละ 2% เพราะเบี้ยแต่ละงวดอยู่ในสัญญาไม่เท่ากัน
ผลลัพธ์เมื่อคิดเวลาของเงินด้วย
สำหรับประกันตัวอย่าง อัตรา IRR ทำให้เงินจ่าย 20,000 บาทห้างวดที่ปี 0–4 มีมูลค่าเท่ากับเงินรับ 120,000 บาทที่ปี 10 ได้ประมาณ 2.30% ต่อปี หากคำนวณในตารางข้อมูล ให้ใส่เงินออกเป็นค่าลบ เงินเข้าเป็นค่าบวก และใส่ศูนย์ในปีที่ไม่มีรายการ อย่าตัดปีว่างทิ้ง เพราะจะทำให้วันรับดูเร็วขึ้น
ยอดเงินฝากปลายปี 10 คำนวณจากการรวมเงินแต่ละงวด ได้แก่ 20,000 × (1.02 ยกกำลัง 10) บวกงวดที่เหลือซึ่งยกกำลัง 9, 8, 7 และ 6 ตามลำดับ ได้ 117,211.89 บาทก่อนภาษีดอกเบี้ย หากสมมติหักภาษี 15% จากดอกเบี้ยทุกปีและนำดอกเบี้ยสุทธิกลับฝากทันที อัตราโตสุทธิคือ 2% × (1 − 15%) = 1.70% ยอดปลายทางจึงเป็น 114,469.83 บาท
ผลลัพธ์ในสมมติฐานนี้ | เงินปลายปี 10 | ผลตอบแทนต่อปีที่ใช้เทียบ |
|---|---|---|
ประกัน: เฉพาะเงินรับประกัน ไม่ใช้สิทธิลดหย่อน | 120,000 บาท | IRR ประมาณ 2.30% |
เงินฝาก: ไม่มีภาษีดอกเบี้ย | 117,211.89 บาท | 2.00% |
เงินฝาก: ดอกเบี้ยถูกหัก 15% ทุกปี ไม่มีการคืนภาษี | 114,469.83 บาท | 1.70% |
ผลนี้บอกเพียงว่ากระแสเงินสมมติของประกันให้มากกว่าเงินฝากสมมติชุดนี้ หากอัตราฝากสูงขึ้น เงินคืนประกันเปลี่ยน หรือวันจ่ายต่างไป ผลย่อมเปลี่ยนด้วย จึงนำไปสรุปว่าประกันสะสมทรัพย์ทุกแบบชนะเงินฝากไม่ได้ และตารางยังไม่ได้ตอบเรื่องความคุ้มครองชีวิตหรือเงินที่ถอนได้กลางทาง
ถ้ามีเงินปันผล ให้ทำอีกบรรทัด
สมมติกรมธรรม์เดียวกันมีประมาณการเงินเพิ่ม 5,000 บาทที่ปี 10 เงินรับปลายทางจะเป็น 125,000 บาทและ IRR ประมาณ 2.82% ต่อปี แต่เงินเพิ่มนี้ไม่ใช่ส่วนรับประกันของตัวอย่าง ให้ประเมินว่าเงินรับประกัน 120,000 บาทเพียงพอกับเป้าหมายหรือไม่ก่อนนับเงินเพิ่ม ไม่ใช้ประมาณการเป็นเงินที่ต้องได้รับแน่นอน
การมีหลายกรณีช่วยเห็นความต่างของสมมติฐาน ไม่ใช่เหตุผลเลือกเฉพาะแถวที่ดูดีที่สุด ในใบเสนอราคาจริงควรขอให้แยกเงินรับประกัน เงินปันผลที่คาดการณ์ และผลประโยชน์เสียชีวิตออกจากกันอย่างชัดเจน
ภาษีเปลี่ยนผลสุทธิของแต่ละคนอย่างไร
เงินฝากไม่ควรถูกหัก 15% แบบเดียวกันทุกบัญชี ดอกเบี้ยที่เข้าเกณฑ์ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายมีแนวทางเลือกเสียภาษีตามที่หัก หรือเลือกนำเงินได้ที่เกี่ยวข้องไปรวมคำนวณตามเกณฑ์ ซึ่งอาจทำให้ภาษีสุดท้ายต่างกัน ส่วนดอกเบี้ยออมทรัพย์ที่เข้าเงื่อนไขรวมทุกบัญชีทุกธนาคารไม่เกิน 20,000 บาทต่อปีมีเกณฑ์ยกเว้น และต้องตรวจการส่งข้อมูลและความยินยอมกับธนาคารด้วย ตาม ข่าวกรมสรรพากรเรื่องดอกเบี้ยออมทรัพย์ และ หลักการเลือกคำนวณภาษีดอกเบี้ย
ดังนั้นแถวเงินฝากสุทธิ 1.70% ในตัวอย่างจงใจสมมติว่าดอกเบี้ยถูกหัก 15% ทุกปีและไม่มีการขอคืน ไม่ใช่การคำนวณภาษีให้ผู้อ่านทุกคน หากบัญชีจริงได้รับยกเว้น ต้องใช้แถวไม่เสียภาษีหรือคำนวณใหม่ตามเงื่อนไขนั้น หากธนาคารจ่ายดอกเบี้ยเมื่อครบกำหนดแทนจ่ายทุกปี เวลาหักและทบต้นก็ต้องเปลี่ยนตามจริง
ประกันชีวิตลดฐานภาษี ไม่ได้คืนเบี้ยทั้งก้อน
เกณฑ์ชีวิตทั่วไปที่ตรวจสอบวันที่ 22 ตุลาคม 2569 ให้ใช้เบี้ยตนเองที่เข้าเงื่อนไขในเพดานรวม 100,000 บาท โดยเบี้ยสุขภาพตนเองที่เข้าเกณฑ์ไม่เกิน 25,000 บาทนับรวมในเพดานนี้ด้วย ต้องตรวจระยะสัญญาตั้งแต่สิบปี ผู้รับประกันในไทย เงื่อนไขเงินคืนระหว่างสัญญา และใช้ยอดที่บริษัทรับรอง สัญญาเพิ่มเติมหรือเงินจ่ายทุกประเภทไม่ได้ใช้สิทธิชีวิตทั้งหมดโดยอัตโนมัติ ดู หลักเกณฑ์ประกันชีวิต และ เกณฑ์เบี้ยสุขภาพปัจจุบัน ของกรมสรรพากร
เมื่อเข้าเงื่อนไข สามารถใช้สิทธิของเบี้ยที่จ่ายในปีภาษีนั้น ไม่ต้องรอถือครบสิบปีก่อนจึงเริ่มลดหย่อน แต่การเวนคืนหรือยุติผิดเกณฑ์ภายหลังอาจทำให้ต้องแก้ไขสิทธิและภาษีเดิม จึงควรขอตรวจผลกระทบก่อนยกเลิกสัญญา
สมมติเบี้ย 20,000 บาทของตัวอย่างใช้สิทธิได้เต็ม มีวงเงินลดหย่อนเหลือพอ และเงินได้ทั้งส่วนที่หักอยู่ในอัตราภาษีส่วนเพิ่ม 10% ภาษีที่ประหยัดได้คือ 20,000 × 10% = 2,000 บาท หากไม่มีภาษีต้องเสีย การลดฐานภาษีอาจไม่ทำให้ประหยัดเงินเพิ่ม และหากลดข้ามขั้นอัตรา ต้องคำนวณภาษีก่อนกับหลัง ไม่ใช้ 10% คูณทั้งก้อน
ต้องใส่วันได้รับประโยชน์ภาษีด้วย
ถ้าจะคำนวณ IRR หลังสิทธิส่วนบุคคล สมมติเพิ่มว่าภาษีที่ประหยัดได้ 2,000 บาทของเบี้ยแต่ละงวดรับรู้เป็นกระแสเงินสดช้ากว่าวันจ่ายหนึ่งปีพอดี จึงบันทึกได้ดังนี้:
- ปี 0 จ่าย 20,000 บาท
- ปี 1–4 จ่ายเบี้ย 20,000 บาทและรับประโยชน์ภาษีของงวดก่อน 2,000 บาท เหลือเงินออกสุทธิปีละ 18,000 บาท
- ปี 5 ไม่มีเบี้ยเพิ่ม รับประโยชน์ภาษี 2,000 บาทของงวดสุดท้าย
- ปี 6–9 ไม่มีรายการ และปี 10 รับเงินครบกำหนด 120,000 บาท
ภายใต้สมมติฐานนี้ IRR ของกระแสเงินหลังภาษีส่วนบุคคลประมาณ 3.60% ต่อปี เทียบกับ 2.30% เมื่อไม่ใช้สิทธิ ตัวเลข 3.60% ไม่ใช่ผลตอบแทนที่ผู้รับประกันจ่าย ไม่ใช่เงินปันผล และไม่ใช้กับคนที่อัตราภาษีหรือวันได้รับประโยชน์ต่างกัน เงินประหยัดภาษี 2,000 บาทที่ได้รับก่อนปี 10 ก็ไม่ได้ถูกสมมตินำไปลงทุนต่อเพื่อบวกยอดครบกำหนดอีกก้อน
การเลือกกรมธรรม์จึงควรผ่านโจทย์วันใช้เงินและภาระเบี้ยก่อน แล้วจึงเพิ่มผลภาษีที่ใช้ได้จริง อย่าซื้อเกินกำลังเพียงเพื่อให้เต็มเพดาน และอย่านำสิทธิเพิ่มของประกันบำนาญมารวมกับสะสมทรัพย์ธรรมดาในตัวอย่างนี้
เงินฝากคุ้มครองแค่ไหน และถอนเมื่อไรได้จริง
วงเงินคุ้มครองเงินฝากที่ตรวจสอบวันที่ 22 ตุลาคม 2569 คือ 1 ล้านบาทต่อหนึ่งรายผู้ฝากต่อหนึ่งสถาบันการเงิน โดยรวมทุกบัญชีทุกสาขาในสถาบันเดียวกัน ไม่ใช่หนึ่งล้านต่อบัญชี ต้องเป็นเงินฝากเงินบาทที่เปิดในประเทศไทยกับสถาบันภายใต้กฎหมายคุ้มครองเงินฝากและเป็นผลิตภัณฑ์ที่เข้าเกณฑ์ตาม คำถาม–ตอบของสถาบันคุ้มครองเงินฝาก
เช่น มีออมทรัพย์ 800,000 บาทและฝากประจำ 400,000 บาทในสถาบันเดียวกัน ยอดรวม 1,200,000 บาทเกินวงเงินหนึ่งล้านอยู่ 200,000 บาท การเปิดอีกบัญชีในสถาบันเดิมไม่เพิ่มวงเงิน ส่วนเกินไม่ได้มีการรับรองว่าจะได้รับคืนเต็มตามการคุ้มครองนี้ จึงควรตรวจรายชื่อสถาบันและประเภทบัญชีก่อนฝากก้อนใหญ่ รวมถึงดอกเบี้ยและเงื่อนไขการคำนวณยอดที่เกี่ยวข้อง
การคุ้มครองกรณีสถาบันถูกเพิกถอนใบอนุญาตเป็นคนละเรื่องกับการถอนเงินใช้ประจำวัน อย่าถือว่ามีการคุ้มครองแล้วจะเข้าถึงเงินทุกบาทได้ทันทีในทุกเหตุการณ์ กรมธรรม์ประกันชีวิตหรือกองทุนที่ซื้อผ่านธนาคารก็ไม่ได้กลายเป็นเงินฝากในวงเงินนี้เพียงเพราะซื้อที่สาขาเดียวกัน
สภาพคล่องต้องอ่านจากบัญชีที่ใช้จริง
เงินออมทรัพย์เหมาะเป็นที่เก็บเงินที่ต้องใช้สะดวก แต่ยังต้องดูเงื่อนไขการถอน ยอดขั้นต่ำ และค่าธรรมเนียมของบัญชี ส่วนฝากประจำมีวันครบกำหนด หากถอนก่อนอาจไม่ได้อัตราตามโฆษณาหรือได้รับดอกเบี้ยตามเงื่อนไขอื่น จึงไม่ควรใส่ทั้งผลตอบแทนสูงสุดและความยืดหยุ่นสูงสุดไว้ในแผนเดียวโดยไม่ได้ตรวจข้อกำหนด ธนาคารแห่งประเทศไทยอธิบายเงื่อนไขเหล่านี้ไว้ในเรื่องบัญชีเงินฝาก
ก่อนใช้ตัวเลขเงินฝากแทนสมมติฐาน 2% ให้ตอบสี่ข้อ: อัตรานี้ใช้กับยอดทั้งหมดหรือบางช่วง จ่ายดอกเบี้ยวันไหน ต้องถือไว้นานเท่าไร และถอนก่อนแล้วได้เท่าไร หากเป็นอัตราขั้นบันได ต้องใช้ผลตอบแทนเฉลี่ยตามช่วงจริง ไม่ใช้ขั้นที่สูงที่สุดเป็นอัตราตลอดสัญญา ดู ตัวอย่างดอกเบี้ยขั้นบันไดของธนาคารแห่งประเทศไทย
ถ้าแผนสะสมเงินยาวสิบปีแต่บัญชีที่เลือกมีอายุหนึ่งปี ให้แสดงด้วยว่าปีต่อไปยังไม่รู้อัตรา การต่ออายุอัตโนมัติช่วยเรื่องการจัดการ แต่ไม่ได้ล็อกผลตอบแทนสิบปีตามตัวอย่างคำนวณ
ถ้าต้องใช้เงินก่อนสิบปี ผลลัพธ์ต่างกันอย่างไร
ผลตอบแทนเมื่ออยู่ครบกำหนดไม่ใช่ผลตอบแทนเมื่อเลิกกลางทาง สมมติใช้ตารางเดิม แต่จ่ายเพียงสามงวดที่ปี 0, 1 และ 2 รวม 60,000 บาท แล้วต้องใช้เงินเมื่อถึงปี 3 ก่อนจ่ายงวดใหม่
เพิ่มสมมติฐานสำหรับฝึกอ่านว่า ณ วันนั้นกรมธรรม์มีมูลค่าเวนคืน 45,000 บาท ไม่มีเงินคืนก่อนหน้าและไม่มีหนี้กรมธรรม์ ตัวเลขนี้สร้างขึ้นสำหรับตัวอย่าง ไม่ใช่มูลค่าของผลิตภัณฑ์จริง หากเวนคืนจะได้เงินต่ำกว่าเบี้ยที่จ่าย 15,000 บาทและสัญญาสิ้นสุด ไม่ใช่ได้รับสามในสิบของยอดครบกำหนด 120,000 บาทหรือได้เบี้ยคืนครบตามจำนวนปีที่ถือ
รายการ ณ ปี 3 ก่อนงวดใหม่ | ประกันตัวอย่าง | เงินฝากตามสมมติฐานสุทธิ 1.70% |
|---|---|---|
เงินจ่ายไปแล้ว | 60,000 บาท | 60,000 บาท |
เงินออกมาใช้ได้ในตัวอย่าง | 45,000 บาทเมื่อเวนคืน | 62,063.22 บาท |
เทียบกับเงินที่ใส่ | ต่ำกว่า 15,000 บาท | สูงกว่า 2,063.22 บาท |
ผลหลังนำออกทั้งหมด | สัญญาจบ ไม่มีความคุ้มครองเดิม | ยอดออมส่วนนี้หมด ไม่มีสินไหมชีวิตเพิ่ม |
ยอดเงินฝาก 62,063.22 บาทมาจากเงินฝากงวดละ 20,000 บาท คูณด้วย 1.017 ยกกำลัง 3, 2 และ 1 ตามระยะของแต่ละงวด แล้วนำผลมารวมกัน โดยสมมติว่าถอนได้วันนั้นโดยไม่มีการลดดอกเบี้ย หากเป็นฝากประจำที่ถอนก่อนกำหนดต้องแทนยอดใหม่ ไม่ใช้ตัวเลขนี้เป็นยอดถอนรับรอง
ตารางแสดงเหตุผลที่เงินซึ่ง “รอสิบปีได้” กับ “อาจต้องใช้ปีหน้า” ควรแยกกัน แม้ผลครบกำหนดประกันในตัวอย่างจะสูงกว่า แต่ไม่ช่วยแก้ปัญหาการขาดเงินกลางทาง และกรณีเคยใช้สิทธิภาษีต้องตรวจการคืนสิทธิหรือภาษีเพิ่มเติมแยกจากยอดเวนคืนด้วย
กู้กรมธรรม์กับเวนคืนให้ผลต่างกัน
กรมธรรม์ที่มีมูลค่าและเข้าเงื่อนไขอาจขอกู้ได้ตามสัดส่วนที่บริษัทกำหนด การกู้เป็นหนี้มีดอกเบี้ย ไม่ใช่ถอนเงินตนเองโดยไม่มีต้นทุน หนี้และดอกเบี้ยอาจหักจากผลประโยชน์ และหากสะสมจนผิดเงื่อนไขอาจกระทบการคงความคุ้มครองตามสัญญา ต้องตรวจยอดกู้สูงสุด อัตรา วิธีคิดดอกเบี้ยและการชำระก่อนใช้ ตัวอย่าง เงื่อนไขการกู้ของเอไอเอ ผูกวงเงินกับมูลค่าเวนคืน ส่วน คำอธิบายเงินกู้ชำระเบี้ยอัตโนมัติ ระบุภาระดอกเบี้ย จึงต้องอ่านเงื่อนไขกรมธรรม์ของตนเอง
บางสัญญามีทางเลือกปรับเป็นกรมธรรม์ใช้เงินสำเร็จหรือขยายระยะเวลาเมื่อเข้าเงื่อนไข แต่ทุน ระยะคุ้มครองและเงินรับจะเปลี่ยน ไม่ควรหยุดจ่ายเองแล้วคาดว่าจะคงผลประโยชน์ทั้งหมด ขอให้บริษัทแสดงผลแต่ละทางเลือกเป็นลายลักษณ์อักษรก่อนตัดสินใจ
ก่อนผูกเบี้ย ให้กันเงินฉุกเฉินและรายจ่ายที่รู้วันใช้ เช่น ค่าเทอมหรือค่าซ่อมบ้านออกจากเงินก้อนนี้ หากต้องอาศัยเงินกู้กรมธรรม์เพื่อจ่ายเบี้ยตามปกติตั้งแต่แรก ควรทบทวนขนาดสัญญาหรือเลื่อนการซื้อ มากกว่านับยอดกู้เป็นแหล่งเงินออมใหม่
เลือกจากวันใช้เงิน ภาระชีวิตและงบที่จ่ายต่อได้
ลองแยกเงินตามหน้าที่ก่อนเลือกผลิตภัณฑ์ คนที่ต้องใช้ค่าเรียนอีกสองปีหรือยังไม่มีเงินฉุกเฉินควรให้ความสำคัญกับการเข้าถึงเงินและเงื่อนไขรักษาเงินต้นในวันที่ต้องใช้ กรมธรรม์สิบปีไม่ตรงกำหนดสองปี แม้ตัวเลขเงินครบกำหนดดูน่าสนใจ และการที่คนหนึ่งไม่มีผู้พึ่งพิงอาจทำให้ความต้องการความคุ้มครองชีวิตต่างจากคนที่เลี้ยงครอบครัว
สำหรับผู้ที่มีเงินสำรองแยกแล้ว มีเป้าหมายเงินก้อนสิบปีและจ่ายเบี้ยได้ต่อเนื่อง ประกันสะสมทรัพย์อาจเป็นหนึ่งในตัวเลือก ให้ขอตารางรับประกันที่ตรงวันใช้เงินจริง เทียบกับเงินฝากตามอัตรา ภาษีและความเสี่ยงการต่ออายุที่รับได้ ไม่ต้องเลือกรับเงินคืนเป็นงวดเพียงเพราะดูเหมือนมีรายรับบ่อย หากเป้าหมายต้องการเงินก้อนวันเดียว
ทดสอบทั้งปีปกติและปีรายได้ลด
สมมติเหลือเงินหลังรายจ่าย หนี้ เงินสำรองและเป้าหมายอื่นเดือนละ 3,000 บาท หรือ 36,000 บาทต่อปี เบี้ย 20,000 บาทของตัวอย่างดูเหมือนอยู่ในกำลัง แต่ควรลองปีที่รายได้ลดหรือมีภาระเพิ่ม และเตรียมเงินให้พร้อมในวันชำระจริง เงินเหลือ 36,000 บาทไม่ใช่จำนวนที่จำเป็นต้องใช้กับประกันทั้งหมด หากการจ่ายต้องพึ่งโบนัสที่ยังไม่แน่นอน ให้ทบทวนขนาดสัญญาก่อน
การมีเงินฝากควบคู่กับกรมธรรม์อาจช่วยแยกเงินพร้อมใช้จากเป้าหมายที่ถือยาวได้ แต่ไม่ใช่ทุกคนจำเป็นต้องมีทั้งคู่ หากความจำเป็นด้านประกันชีวิตมีน้อยและให้ความสำคัญกับการถอนปรับแผน เงินฝากหรือทางเลือกออมอื่นอาจตรงกับวิธีใช้เงินมากกว่า หากต้องการทุนประกันชีวิตสูง ให้ดูทุนจริงก่อนเลือกเพราะเงินคืน
ถ้าต้องการความคุ้มครองเท่ากัน ต้องเพิ่มต้นทุนฝั่งเงินฝากด้วย
ตารางผลตอบแทนด้านบนเปรียบเทียบเงินสะสม ไม่ได้บอกว่าเงินฝากให้ความคุ้มครองเท่ากรมธรรม์ หากครอบครัวต้องการสินไหมชีวิต ฝั่งเงินฝากอาจต้องซื้อความคุ้มครองแยก ให้ขอราคาโดยใช้คนเดียวกัน ทุน ระยะเวลาและเงื่อนไขใกล้กัน แล้วนับเบี้ยส่วนนี้เป็นเงินออกของแผนด้วย
เมื่อกำหนดเงินจ่ายรวมไว้เท่ากัน การซื้อความคุ้มครองแยกย่อมทำให้เงินที่เหลือฝากลดลง ต้องคำนวณใหม่จากเงินที่เหลือจริง ไม่ใช้ยอดฝาก 20,000 บาทเต็มพร้อมอ้างว่าได้ความคุ้มครองเพิ่มโดยไม่มีค่าใช้จ่าย ในทางกลับกัน หากทุนประกันชีวิตในสะสมทรัพย์ยังไม่พอกับภาระ ก็ต้องนับต้นทุนเติมความคุ้มครองฝั่งนั้นเช่นกัน
เอกสารที่ทำให้ตัดสินใจได้
ก่อนตกลงซื้อหรือเปิดบัญชี ควรมีข้อมูลเหล่านี้อยู่ในตารางเดียว:
- ใบเสนอราคาและเงื่อนไขผลรับประกันเฉพาะตน ระบุวันและยอดเบี้ยทุกงวด
- ตารางเงินรับประกัน เงินปันผลที่ประมาณการ และสินไหมเสียชีวิตที่แยกคนละกรณี
- มูลค่าเวนคืนในปีที่กังวลว่าจะต้องใช้เงิน รวมผลต่อความคุ้มครองและสิทธิภาษี
- เงื่อนไขบัญชีเงินฝาก อัตราตามช่วง วันจ่ายดอกเบี้ย ถอนก่อนกำหนด ภาษีและสถาบันที่ได้รับความคุ้มครอง
- วันใช้เงินเป้าหมาย งบที่จ่ายต่อได้ และทรัพยากรพร้อมใช้ที่กันไว้นอกแผนนี้
เมื่อกรอกครบ คุณควรอธิบายได้ว่าเงินมาจากไหน จ่ายวันใด รับวันใด และถ้าออกก่อนจะเสียอะไร หากยังต้องพึ่งเงินปันผลที่ไม่รับประกันเพื่อให้พอเป้าหมาย หรือไม่รู้ว่าจะจ่ายเบี้ยปีถัดไปจากไหน ให้แก้ข้อจำกัดนั้นก่อนใช้ตัวเลขผลตอบแทนเป็นเหตุผลซื้อ
แหล่งอ้างอิง
- สถาบันคุ้มครองเงินฝาก — ถาม–ตอบเรื่องวงเงินและประเภทเงินฝาก
- ธนาคารแห่งประเทศไทย — บัญชีเงินฝาก
- ธนาคารแห่งประเทศไทย — ดอกเบี้ยเงินฝากแบบขั้นบันได
- กรมสรรพากร — ข้อหารือ กค 0811(กม.03)/1675 การเลือกคำนวณภาษีดอกเบี้ย
- กรมสรรพากร — ข่าว ปชส. 32/2562 ดอกเบี้ยออมทรัพย์
- กรมสรรพากร — หลักเกณฑ์ค่าลดหย่อนประกันชีวิต
- กรมสรรพากร — Clear Cut ประเด็นเด็ดเกร็ดลดหย่อน
- เอไอเอ — เงื่อนไขประกันสะสมทรัพย์ AIA iSave
- เอไอเอ — การกู้ยืมเงินตามเงื่อนไขกรมธรรม์
- เอไอเอ — คำถามที่พบบ่อยเรื่องกรมธรรม์และเงินกู้อัตโนมัติ


